Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen đã làm chủ nghệ thuật “gây ảnh hưởng” như thế nào trước thời đại của mạng xã hội

Từ rất lâu trước khi những người Công giáo có sức ảnh hưởng phải bận tâm đến thuật toán, số lượng người theo dõi, hay liệu có ai thực sự xem đoạn reel (thước phim ngắn) mà họ đã mất ba giờ để thực hiện hay không, Đấng Đáng kính – Đức Tổng Giám mục Fulton J. Sheen đã gần như giải được bài toán ấy. Vào thời kỳ đỉnh cao danh tiếng, ước tính có 30 triệu người mỗi tuần theo dõi một vị giám mục Công giáo nói về đức tin trên truyền hình.
 

Phải thừa nhận rằng ngài không phải đối mặt với áp lực của những điệu nhảy trên TikTok hay việc nhớ quay những đoạn video theo chiều dọc, nhưng khi Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen sắp được phong Chân phước vào ngày 24 tháng 9, thật thú vị khi nhìn lại một con người đã hiểu được điều gì đó về việc truyền đạt đức tin theo một cách vô cùng hiện đại.
 

Và thực ra, khi nhìn kỹ hơn vào những thành tựu của ngài, phương tiện mà ngài lựa chọn quả thực rất hiện đại. Khi Life Is Worth Living (Cuộc đời đáng sống) bắt đầu phát sóng vào năm 1952, truyền hình vẫn đang tìm kiếm vị trí của mình trong các gia đình Mỹ. Bước vào công nghệ mới đầy hào hứng ấy là một vị giám mục trong bộ phẩm phục giáo sĩ chỉnh tề, trong tay gần như chỉ có một chiếc bảng đen, một khuôn mặt biểu cảm tuyệt vời và khả năng đặc biệt là nói chuyện trực tiếp với người đang ngồi ở nhà. Bằng một cách nào đó, điều ấy đã thành công ngoạn mục.
 

Một vị giám mục trong khung giờ vàng
 

Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen vốn không xa lạ với việc phát sóng. Trước khi xuất hiện trên màn ảnh, ngài đã có hơn hai thập niên trên chương trình phát thanh The Catholic Hour (Giờ Công giáo), nhưng truyền hình cho phép khán giả gắn một khuôn mặt với giọng nói và biến ngài thành một nhân vật gần như người nổi tiếng.
 

Life Is Worth Living cuối cùng đã thu hút một lượng khán giả ước tính lên tới 30 triệu người mỗi tuần, theo thông tin do Đại học Công giáo Hoa Kỳ chia sẻ. Hơn thế nữa, ngài không bị xếp vào một khung giờ ít người biết đến; ngài cạnh tranh khán giả trong khung giờ vàng, vào một thời đại tràn ngập những nghệ sĩ giải trí lớn. Và ngài đã làm công việc ấy theo một cách thật tuyệt vời biết bao!
 

Năm 1953, ngài đoạt một giải Emmy, và trong bài phát biểu nhận giải, ngài nói một câu mà ngày nay có lẽ các nhà quản lý mạng xã hội cũng sẽ nhanh chóng muốn sử dụng. Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen đã cảm ơn bốn nhà văn của mình: “Matthêu, Marcô, Luca và Gioan.”
 

Dĩ nhiên, câu nói ấy vừa hài hước vừa bất ngờ, nhưng đồng thời cũng nói lên khá nhiều điều về lý do tại sao cách truyền đạt của ngài lại hiệu quả. Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen đón nhận truyền hình và hiểu cách khai thác tối đa phương tiện tương đối mới mẻ này, nhưng ngài không bao giờ đánh mất lý do căn bản khiến mình hiện diện ở đó: chia sẻ Tin Mừng với càng nhiều người càng tốt.
 

Ngài sử dụng những câu chuyện, sự hài hước, lối diễn xuất đầy kịch tính và cả chiếc bảng đen nổi tiếng đó, nhưng còn có một điều khác giúp giải thích sức hấp dẫn của ngài. Đối với một vị giám mục đang nói từ một trường quay truyền hình, Đấng Đáng kính Fulton Sheen có khả năng đặc biệt nhạy bén với những mối quan tâm đời thường của những người đang theo dõi tại nhà. Ngài đề cập đến hôn nhân, sự cô đơn, nỗi lo âu, đau khổ và những vấn đề xã hội của thời đại mình với sự đồng cảm và một mức độ thấu hiểu có thể khiến những người vốn nghĩ rằng một giáo sĩ thường tách biệt khỏi đời sống thường nhật phải ngạc nhiên.
 

Khung giờ mà không ai để ý
 

Thế nhưng, có lẽ phần thú vị nhất trong sự nghiệp truyền thông phi thường của Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen lại diễn ra cách xa máy quay.
 

Vào ngày chịu chức linh mục năm 1919, ngài quyết tâm dành trọn một giờ liên tục mỗi ngày trước Thánh Thể. Ngài đã giữ quyết tâm ấy suốt đời linh mục của mình. Nhưng điều đó cũng có nghĩa là đằng sau vị giám mục đang nói với hàng triệu người là một linh mục mỗi ngày dành một giờ thinh lặng trước Đức Kitô.
 

Điều thú vị là Đấng Đáng kính Fulton Sheen không xem hai đời sống ấy là tách biệt. Hoàn toàn ngược lại. Giờ Thánh của ngài trở thành điều mà ngài gọi là “Giờ làm nên ngày sống của tôi,” và ngài tin rằng đó là nguồn mạch từ đó lời giảng, các bài viết và những ý tưởng của ngài tuôn chảy.
 

Chính Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen đã thành thật một cách đáng yêu về thực tế rằng ngay cả một Giờ Thánh mỗi ngày cũng không phải lúc nào cũng tạo nên một giờ chiêm niệm cao cả. Trong một lần đến thăm nhà thờ Saint-Roch ở Paris, ngài ngồi xuống cầu nguyện rồi lập tức ngủ quên, và tỉnh dậy đúng một giờ sau đó. Không chắc mình có thực hiện đúng lời hứa hay không, ngài tưởng tượng vị thiên thần hộ thủ đang nhắc rằng các tông đồ cũng đã dành Giờ Thánh đầu tiên của các ngài để ngủ – trước khi nói thêm rằng ngài không nên biến việc noi gương các tông đồ ấy thành một thói quen.
 

Đó là một thoáng nhìn thật đẹp về khiếu hài hước khiến Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen trở nên hấp dẫn đến vậy trên màn ảnh, nhưng đồng thời cũng cho thấy một kỷ luật thiêng liêng không phụ thuộc vào việc mọi thứ có diễn ra hoàn hảo hay không. Trong hơn 60 năm, dù được soi sáng, bị phân tâm hay dường như đang ngủ say trong một nhà thờ ở Paris, ngài vẫn cứ hiện diện.
 

Gây ảnh hưởng mà không cần trở thành một “influencer” (người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội)
 

Ngày nay, sức ảnh hưởng đi kèm với những con số: người theo dõi, lượt thích, lượt xem, lượt chia sẻ và mức độ tương tác. Đức Tổng Giám mục Fulton Sheen cũng có phiên bản tương đương của những con số ấy trong thập niên 1950, với số lượng đáng kinh ngạc; thế nhưng con số dường như có ý nghĩa nhất đối với ngài lại chỉ là một: một giờ ngài dành mỗi ngày trước Thánh Thể.
 

Điều đó không có nghĩa là người Công giáo nên từ bỏ Instagram để dành một giờ Chầu Thánh Thể rồi mong rằng mình sẽ bước ra với một đoạn reel lan truyền chóng mặt. Đấng Đáng kính Fulton Sheen là một người đặc biệt thông minh, có học vấn cao, đầy sức cuốn hút và vô cùng thành thạo trong lĩnh vực của mình. Thành công của ngài đòi hỏi cả kỹ năng chuyên môn lẫn đức tin.
 

Có lẽ chính điều đó khiến ngài trở thành một nhân vật đặc biệt thú vị đối với bất kỳ ai đang cố gắng truyền đạt về Kitô giáo ngày nay. Ngài đón nhận công nghệ mới nhất có sẵn vào thời mình, học cách sử dụng nó một cách xuất sắc và hoàn toàn không ngại làm cho người khác được giải trí trong quá trình ấy. Thế nhưng, ngài không chạy theo sự nổi tiếng; sự nổi tiếng là hệ quả của việc ngài rất giỏi truyền đạt một điều mà ngài thực sự tin tưởng.
 

Và ở trung tâm của tất cả những điều ấy là đức tin, thứ đã trao cho tài năng phi thường của ngài một mục đích. Trước khi cố gắng đem Đức Kitô đến với hàng triệu người, Đấng Đáng kính Fulton Sheen đã bảo đảm rằng chính ngài đã dành một giờ ở với Người.
 

Tác giả: Cerith Gardiner – Aleteia(09/9/2026)

Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên
Nguồn:giaophanvinhlong.net