Chạy deadline
Lâu lắm rồi mới gặp lại các bạn nhỏ. Nói là nhỏ chứ giờ ai cũng lớn cả rồi, đã bắt đầu bước vào đời với nhiều trách nhiệm và bổn phận khác nhau. Hơn một giờ đồng hồ ngồi bên nhau, nhớ lại chuyện xưa và bàn về những chuyện hiện tại. Chủ đề chính và mối bận tâm lớn nhất của các bạn là “chạy deadline”. Càng về cuối năm thì áp lực “chạy deadline” càng cao. Nghe hết câu chuyện của các bạn nó mới hiểu “chạy deadline” là gì và chợt nhận ra lâu lắm rồi nó chưa cập nhật từ mới!
Chạy deadline dường như là phong cách sống của thế giới công nghệ siêu hiện đại. Sự thành công được quyết định trong một nốt nhạc hay một click chuột. Người ta tăng tốc, dồn sức lực để hoàn tất kế hoạch theo hoạch định. Quản lý hiệu năng của công việc bằng deadline.
Deadline của cuộc đời
Lắng nghe câu chuyện “chạy deadline” của các bạn nhỏ, lòng nó tự nhủ: trong khi chạy deadline của công việc không biết các bạn có để ý đến “deadline” quan trọng nhất của cuộc đời không?! Deadline này đã từng làm nền cho hồn nhạc và phong cách hiện sinh trong âm nhạc của Trịnh Công Sơn, khi ông đi tìm cội nguồn và cõi đi về của cuộc đời mình: “Bao nhiêu năm rồi còn mãi ra đi, đi đâu loanh quanh cho đời mỏi mệt, trên hai vai ta đôi vầng nhật nguyệt, rọi suốt trăm năm một cõi đi về”. Vì thế, ông ý thức rằng: “Hạt bụi nào hóa kiếp thân tôi, để một mai vươn hình hài lớn dậy”, để “Bao nhiêu năm làm kiếp con người, chợt một chiều tóc trắng như vôi, lá úa trên cao rụng đầy, cho trăm năm vào chết một ngày”. Deadline của công việc thì được quy định rõ ngày giờ năm tháng, nhưng deadline của cuộc đời thì chẳng ai biết và chẳng do con người hoạch định. Sách Giảng Viên viết rằng: “Chẳng ai làm chủ được sinh khí của mình để mà cầm giữ lại; và chẳng ai làm chủ được ngày chết! Chẳng ai được miễn cuộc chiến đấu này” (Gv 8,8).
Nghĩ đến “hạn định cuối cùng của cuộc đời” khi thanh xuân đang chào đón và bao điều mộng ước đang kết dệt đời mình có vẻ bi quan. Thế nhưng, đối với các bậc hiền triết đó lại là khôn ngoan và biết sống. Triết lý đông tây đều coi cái chết như “người lính canh của thời gian” nhắc nhớ chúng ta rằng cuộc sống này hữu hạn, nên cần phải sống tốt lành và có ý nghĩa. Ngạn ngữ cổ Latinh có câu: Memento mori – Hãy nhớ rằng ngươi phải chết. Đây là câu ghi nhớ của các tướng lãnh La Mã trước những chiến thắng oanh liệt của mình, Marcus Aurelius bảo rằng: “Bạn có thể rời bỏ cuộc đời này ngay bây giờ. Hãy để điều đó quyết định những gì bạn làm, nói và nghĩ”. Thế nhưng, triết lý này cũng có thể được áp dụng cách lệch lạc, nên trong cuộc chạy đua tìm kiếm quyền uy và danh vọng của con người, lời Kinh Thánh nhắc nhở về thân phận đích thực của họ: “Tuy họ lấy tên mình mà đặt cho miền này xứ họ, nhưng ba tấc đất mới thật là nhà, nơi họ ở muôn đời muôn kiếp” (Tv 49, 11 – 12). Ý thức về hạn định cuối cùng của cuộc đời để sống cuộc đời này đầy ý nghĩa là một hồng ân lớn lao. “Lạy Chúa, xin dạy con biết đếm tháng ngày mình sống, ngỏ hầu tâm trí được khôn ngoan” (Tv 90,12). Nhiều người đã coi cái chết nhẹ tựa tơ hồng và trông chờ cái chết như một cuộc trở về với bản thể ban đầu khi Thiên Chúa tạo dựng nên mình: “Một mai cát bụi hoàn nguyên thể, nguyện lót chân êm khách vỉa hè”[1].
Người Kitô hữu đối diện với “deadline của cuộc đời” trong thái độ đầy siêu nhiên. Vì có Đức Kitô là niềm hy vọng, nên những người đã lìa thế được gọi là những người đang yên nghỉ chứ không phải là những người đã chết [2]. Cái chết không phải là dấu chấm hết của cõi đời này nhưng là cửa ngõ, là cuộc vượt qua để đi vào đời sống vĩnh cửu. Thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu nói rằng: “Tôi không chết, tôi đi vào cõi sống. Thế gian là con thuyền chứ không phải nhà của bạn”. Thế nên, cái chết không làm cho người ta sợ hãi, nhưng là lời mời gọi biết sống. Điều này thể hiện trong khả năng hoạch định đời sống mình trên nền của căn tính và phụ tùy cuộc đời này, của điều vĩnh cửu và cái chóng qua. Cái chết còn là lời mời gọi của tình yêu: yêu cuộc sống này, yêu những người cùng sống trong đó. Tình yêu chiến thắng sự chết và tình yêu trở nên vĩnh cửu. “Vì Chúa thương con nên Ngài tạo tác, vì Chúa thương con nên Ngài gọi về với Ngài thôi”[3].
Tháng 11, tháng người tín hữu tưởng nhớ và cầu nguyện cho những người đã khuất. Tháng 11 như tiếng chuông báo “deadline của cuộc đời”. Tiếng chuông này nhắc nhở người tín hữu trong khi “chạy deadline” của công việc cũng hãy chuẩn bị cho ngày trọng đại vĩnh cửu của đời mình. Ngày đó, người ta trở về với Đấng là Tình Yêu để kể cho Ngài câu chuyện tình yêu của cuộc đời mỗi người. Thánh Cypriano nói rằng: “Ai sợ chết thì chưa sãn sàng gặp Đức Kitô”.
[1] Thầy Stephano Nguyễn Khắc Dương.
[2] Trích thư của Thánh Boraulio – Giám mục Xaragot, trong bài Kinh Sách cầu cho các tín hữu đã qua đời.
[3] Lời của bài thánh ca “Thân con bụi đất” của nhạc sĩ Giang Ân.