NHỮNG NẺO ĐƯỜNG GIÁO DỤC CỦA NGƯỜI NỮ TU MẾN THÁNH GIÁ
Thứ năm - 19/11/2026 03:23
Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20.11, nhìn lại sứ mạng giáo dục của Hội dòng cũng là dịp nhìn đến những con người đang được chị em đồng hành qua từng lớp học, mái ấm và trung tâm. Dù ở những môi trường khác nhau, công việc giáo dục đều hướng đến việc giúp mỗi trẻ em được học tập, phát triển khả năng và có cơ hội sống xứng với phẩm giá của mình.
Trong hoạt động giáo dục của Hội dòng, mỗi môi trường có những đặc điểm và cách thức đồng hành riêng. Ở các trường mầm non, chị em chăm sóc và giáo dục trẻ trong những năm đầu đời; tại các mái ấm và trung tâm dành cho trẻ khuyết tật, công việc đòi hỏi sự thấu hiểu, kiên nhẫn và những phương pháp hướng dẫn phù hợp với khả năng, nhu cầu của từng em.
Hiến chương Hội dòng xác định: “Chị em dấn thân phục vụ ưu tiên giới nữ, giới trẻ trong lãnh vực văn hóa, xã hội, y tế luân lý và đức tin” (Hiến chương, điều 4). Trong định hướng ấy, giáo dục là một trong những lĩnh vực chị em đang dấn thân qua nhiều trường mầm non, các cơ sở chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ em có nhu cầu hỗ trợ đặc biệt. Bên cạnh đó, chị em còn tham gia dạy giáo lý, âm nhạc và các hoạt động giáo dục khác.
Đối với Hội dòng, giáo dục là một hình thức phục vụ con người, bắt đầu từ việc đón nhận và tôn trọng mỗi em trong hoàn cảnh riêng. Theo gương Đức Giêsu Kitô Chịu Đóng Đinh, người nữ tu Mến Thánh Giá được mời gọi trao ban chính mình, để mỗi em được chăm sóc, học tập và phát triển trong sự yêu thương và trân quý.
Những câu chuyện từ các môi trường giáo dục
Tại Trường Mầm non Hồng Nhi (Q. Bình Thạnh), ngày làm việc của các nữ tu bắt đầu từ thời gian rất sớm, với công việc chuẩn bị lớp học và đón trẻ. Khi các em đến trường, chị em hướng dẫn vệ sinh cá nhân, tổ chức bữa ăn, giờ ngủ, hoạt động học tập và vui chơi. Công việc tiếp nối cho đến cuối ngày, khi phụ huynh đón các em trở về.
Sự quan tâm của chị em được thể hiện qua những điều gần gũi trong sinh hoạt hằng ngày. Có phụ huynh nhận ra các nữ tu nhớ tên, hỏi han cả những em không thuộc lớp mình phụ trách. Chị Phạm Thị Thanh Trúc đã gửi cả ba người con theo học tại trường vì nhận thấy các em lễ phép, biết chào hỏi, dạ thưa, biết tự lập, biết đọc, biết viết và hiểu chuyện...Chị cảm thấy an tâm, tin tưởng khi gửi con ở trường của các sơ.
Ở Mái ấm Hy Vọng, công việc giáo dục đòi hỏi sự kiên trì theo một nhịp độ khác. Mái ấm chăm sóc trẻ mắc hội chứng Down và những dạng khuyết tật khác. Có em dành cả năm để tập nhận biết chữ “o”, tập đọc chữ “a”; dành cả tuổi thơ để vẽ một hàng rào vẫn chưa ngay ngắn. Những bài học tưởng chừng đơn giản với nhiều trẻ khác lại trở thành một hành trình dài đối với các em nơi đây và đối với nữ tu phục vụ trong môi trường giáo dục đặc biệt này. Chị Maria Nguyễn Thị Nga, người phụ trách mái ấm, chia sẻ: “Chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục các em tại đây không chỉ bằng kiến thức chuyên môn, mà còn phải bằng cả trái tim, tình yêu thương”. Với những trẻ có nhịp phát triển riêng, người giáo dục cần kiên nhẫn quan sát, tìm cách hướng dẫn phù hợp và đón nhận từng tiến bộ của các em. Một chữ cái được nhận biết, một nét vẽ hoàn thành, một kỹ năng tự phục vụ được hình thành đều có ý nghĩa trong hành trình lớn lên của mỗi em.
Tại Trung tâm Khuyết tật Hồng Ân, việc chăm sóc và giáo dục cũng gắn với những kỹ năng thiết yếu trong đời sống. Các em được hướng dẫn tự xúc ăn, tự mặc quần áo, biết chào hỏi và hoàn thành những công việc phù hợp với khả năng. Có những điều trước đây các em chưa làm được, sau một thời gian tập luyện đã dần trở thành thói quen. Sự phối hợp giữa các nữ tu và gia đình giúp những kỹ năng ấy được tiếp tục rèn luyện trong sinh hoạt hằng ngày.
Riêng tại Trung tâm Khuyết tật Hừng Đông, các nữ tu đồng hành với trẻ khiếm thính bằng việc học và sử dụng ngôn ngữ ký hiệu. Trong giao tiếp, đôi tay, ánh mắt và nét mặt trở thành phương tiện để các em diễn đạt suy nghĩ, cảm xúc. Có em lưu lại một tuần, hai tuần; cũng có em gắn bó với trung tâm gần cả năm. Một hình ảnh đáng nhớ trong sinh hoạt của các em là khi đèn đã tắt vào ban đêm, những bàn tay vẫn tiếp tục trò chuyện. Chỉ cần còn nhìn thấy tay nhau, các em vẫn có thể trao đổi, chia sẻ những điều muốn nói.
Những câu chuyện trên chỉ là một vài nét trong hoạt động giáo dục của Hội dòng. Ở nhiều trường mầm non và cơ sở chăm sóc, giáo dục trẻ em khác, chị em vẫn đang ngày ngày gắn bó với công việc ấy, từ những bài học đầu đời đến việc chăm sóc, hướng dẫn các em trong từng sinh hoạt thường ngày. Từ những lớp học mầm non đến các môi trường giáo dục chuyên biệt, chị em hiện diện bằng sự kết hợp giữa chuyên môn, trách nhiệm và tình yêu thương, để mỗi em có cơ hội trưởng thành theo khả năng và hoàn cảnh riêng.
Giáo dục, hành trình tôn trọng và nâng đỡ con người
Những môi trường giáo dục trên cho thấy sứ mạng của Hội dòng được thực hiện trong nhiều hoàn cảnh và với những nhu cầu khác nhau. Có những em cần được chuẩn bị hành trang cho những năm tháng đầu đời; có những em cần nhiều thời gian để học một kỹ năng, diễn đạt một suy nghĩ hay thực hiện một công việc thường ngày. Mỗi em có khả năng và giới hạn riêng. Vì thế, giáo dục đòi hỏi người nữ tu biết nhìn nhận mỗi em với phẩm giá và giá trị riêng, tôn trọng khả năng cũng như những giới hạn của các em, thay vì chỉ căn cứ vào những điều các em đã làm được hay chưa làm được.
Đối với người nữ tu Mến Thánh Giá, giáo dục còn là một cách sống linh đạo qua việc bước theo Đức Giêsu Kitô Chịu Đóng Đinh. Tình yêu tự hiến được thể hiện qua thời gian, công sức và sự hiện diện bên những người được trao phó. Đó là sự kiên nhẫn trước những giới hạn, sự tôn trọng phẩm giá của từng em và nỗ lực tìm kiếm những phương thế giúp các em phát triển khả năng của mình.
Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20.11, những câu chuyện ấy cũng là dịp để ghi nhận và biết ơn chị em, quý thầy cô cùng những người cộng tác đang chung tay với Hội dòng trong sứ mạng giáo dục. Mỗi người đảm nhận một công việc, một trách nhiệm, nhưng đều góp phần xây dựng môi trường học tập và chăm sóc, nơi mỗi trẻ em được quan tâm, học tập và có cơ hội phát triển theo khả năng của mình. Đằng sau những giờ lên lớp, những bữa ăn và cả những lần kiên nhẫn hướng dẫn các em từng điều nhỏ bé là sự tận tâm của những người đã chọn gắn bó với công việc giáo dục.
Giáo dục không thể làm thay hành trình trưởng thành của một con người, nhưng có thể mở ra những điều kiện để hành trình ấy được tiếp tục. Qua sứ mạng giáo dục, Hội dòng mong muốn góp phần trao cho trẻ em cơ hội học hỏi, phát triển và bước vào cuộc sống với khả năng của mình. Đó cũng là một cách cụ thể để chị em tiếp nối tình yêu tự hiến của Đức Kitô trong đời sống và sứ vụ.